la nouvel(le) philarmonie

το ξέρω, το ξέρω, αυτό το blog αισθάνεται παραμελημένο το τελευταίο διάστημα… σκόπιμα όμως άφησα να περάσει ως και ένας μήνας μέχρι να συμβεί κάτι συναρπαστικό, ώστε να εγκαινιάσω με αυτό τη νέα χρονιά!

αυτό που περίμενα συνέβει μόλις προχθές. με κίνητρο το αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον και αφορμή μια συναυλία κλασικής μουσικής, βρέθηκα μπροστά και πάνω και μέσα στο κτίριο της φιλαρμονικής του παρισιού. επιτέλους, καιρός ήταν να διεγείρω τις αρχιτεκτονικές μου αισθήσεις!

το δημιούργημα του εγχώριου star αρχιτέκτονα, jean nouvel, του οποίου η αίθουσα ονομάζεται «philarmonie 1», έπειτα από δεκαετή ταλαιπωρία βρήκε τη θέση του κοντά στη νότια είσοδο του parc de la villette. εντάχθηκε στο κτιριακό συγκρότημα της cité de la musique, υποβιβάζοντας τους προγενέστερους συναυλιακούς της χώρους σε «philarmonie 2».

IMG_20160131_154200

ως γνήσιο τέκνο του διακεκριμένου πατέρα του, διεκδικεί τον τίτλο του chef-d’œuvre, του αριστουργήματος με άλλα λόγια, εκπροσωπώντας επάξια την σύγχρονη αλλά και μεγαλεπήβολη αρχιτεκτονική.

παρόλ’ αυτά, πρέπει να φτάσεις στα πόδια του για να καταλάβεις τις προθέσεις του… από μακριά δεν είναι άλλο από έναν τεράστιο γκρίζο όγκο, που προσπαθεί να επιβληθεί έναντι των λοιπών κτισμάτων του πάρκου. προς στιγμήν απογοητεύτηκα.

IMG_20160131_154327

μα από το πρώτο κιόλας πάτημα στη λοξή σκάλα του, το παιχνίδι των μορφών, των γραμμών, της σκιάς και της προοπτικής να άρχισε να διαδραματίζεται μπροστά στα μάτια μου. τότε το ενδιαφέρον μου ξύπνησε για τα καλά.

IMG_20160131_154616

σε πρώτη φάση το αποκάλεσα «αντίβαρο» του fondation louis vuitton του frank gehry. τα δύο projects εκτυλίχτηκαν σχεδόν ταυτόχρονα, από τη φάση των μελετών, παρόλο που η τοποθέτηση τους υπήρξε εντελώς αντιδιαμετρική, το ένα στο ανατολικό και το άλλο στο δυτικό άκρο της πρωτεύουσας. ωστόσο, μόνο το ένα εργοτάξιο τερμάτισε εγκαίρως και το έργο εγκαινιάστηκε τον οκτώβρη του 2014.

IMG_20160131_154538

το άλλο, υπέστη διακοπή εργασιών για δύο χρόνια, ούτε το κράτος ούτε ο δήμος έβαζαν το χέρι στην τσέπη για να καλυφθεί ο υπέρογκος προϋπολογισμός, που μέσα σε 10 χρόνια τριπλασιάστηκε! υπέστη επιστροφές παραγγελιών και πλήθος ανακατασκευών, μέχρι την ικανοποίηση των υψηλών απαιτήσεων του τελειομανή αρχιτέκτονα. ο ίδιος όχι μόνο αντιδρά όταν η συμπεριφορά του χαρακτηρίζεται ως καπρίτσιο, αλλά διαμαρτύρεται και ενάντια των κατασκευαστών για τη λήψη αποφάσεων ερήμην του και υλοποίηση του έργου χωρίς την έγκριση του…

IMG_20160131_154859

παρά τις περιπέτειες και όλη τη φημολογία για τις αιτίες αύξησης του κόστους και το χαρακτηρισμό του nouvel ως διεθνούς recordman στις υπερβάσεις αμοιβών και προϋπολογισμών, η philarmonie κατάφερε να ανοίξει, έστω και εσπευσμένα, κι αυτή την αγκαλιά της στο κοινό, μόλις τρεις μήνες μετά τον ανταγωνιστή της. τον ιανουάριο του 2015, τα πρώτα κονσέρτα έγιναν ανάρπαστα, αλλά οι κατενθουσιασμένοι επισκέπτες αγνοούσαν αυτό που γνώριζαν όσοι οδηγούν. από την πλευρά της περιφερειακής οδού η επένδυση των προσόψεων δεν είχε ολοκληρωθεί ακόμα…

IMG_20160131_155107

επανέρχομαι στο σήμερα και την επίσκεψη μου στο καινούριο landmark ένα χρόνο μετά το άνοιγμα του.

IMG_20160131_154853

η πολυπλοκότητα των όγκων είναι προφανής και εντυπωσιακή. ωστόσο, η άνοδος από της κλασικές σκάλες και τη ράμπα χαρίζουν μια πληθώρα εικόνων, που βοηθούν στην σταδιακή κατανόηση του κτιρίου. όσοι πάλι προτιμούν τις κυλιόμενες σκάλες, που διαπερνούν τους δύο πρώτους ορόφους, αν και φτάνουν συντομότερα στον μεγάλο εξώστη, χάνουν την ευκαιρία να θαυμάσουν μια ολοκληρωμένη και σχεδόν μετωπική όψη, αυτής της μορφής που φτιάχτηκε για να τη βλέπεις από κάθε δυνατή οπτική γωνία.

IMG_20160131_154941

πλησιάζοντας και αγγίζοντας το μεταλλικό κέλυφος, αρχίζει πλέον να βγαίνει νόημα. ένα σμήνος!

IMG_20160131_155223

αυτό είναι η φιλαρμονική. εκατομμύρια πουλιά σε ποικίλες αποχρώσεις, πιο ανοιχτόχρωμα, πιο σκούρα, που ταξιδεύουν, περιστρέφονται και σχηματίζουν ένα σύννεφο, η καρδιά του οποίου χτυπά σύμφωνα με το ρυθμό που δίνει ο μαέστρος της ορχήστρας.

IMG_20160131_155255

τα πουλιά πότε συσπειρώνονται και πότε αραιώνουν για να δημιουργήσουν χρωματικές αντιθέσεις και συνδυασμούς που στην ουσία διαμορφώνουν τον διάκοσμο του κτιρίου.

IMG_20160131_160052

δεν τα συναντάς μόνο στις επιφάνειες των όψεων αλλά και στα δάπεδα,

IMG_20160131_154837

τόσο στο εξωτερικό με μαρμάρινη υφή, όσο και στο εσωτερικό με μια μεταλλική γυαλάδα που εκφράζει πολυτέλεια.

IMG_20160131_160539

η κεντρική είσοδος στο φουαγιέ του συναυλιακού χώρου βρίσκεται στον τρίτο όροφο (στα προηγούμενα επίπεδα φιλοξενούνται εκθεσιακοί, εκπαιδευτικοί και άλλοι βοηθητικοί χώροι). ένα μεγάλο μπαλκόνι αναλαμβάνει το ρόλο της υποδοχής και η αστραφτερή είσοδος προσκαλεί τον επισκέπτη στο εσωτερικό.

IMG_20160131_155323

προσωπικά, αντιστάθηκα για λίγο και περιεργάστηκα αυτό το γοητευτικό πλέγμα φύλλων λαμαρίνας, που αντανακλά τα πουλιά, αντανακλά τους επισκέπτες… αντανάκλαση μέσα στην αντανάκλαση, θαύμα!

IMG_20160131_155614

IMG_20160131_155915

περνώντας τον έλεγχο της εισόδου, δεν υπάρχουν πολλές επιλογές κινήσεων. ο καθένας κατευθύνεται προς το επίπεδο και την πτέρυγα που θα δώσει πρόσβαση στη θέση του. τότε είναι που αντιλαμβάνεσαι ότι αυτή η πληθωρική καμπύλη, το βασικό χαρακτηριστικό της μορφής του κτιρίου, δεν είναι άλλο από τον διάδρομο περιμετρικά της αίθουσας.

IMG_20160131_160726

επίσης αντιλαμβάνεσαι ότι η καμπύλη δεν είναι τόσο συμπαγής όσο φαίνεται εξωτερικά. το μεταλλικό καλάθι είναι διάτρητο ώστε να φωτίζει απαλά το εσωτερικό του διαδρόμου και να επιτρέπει τη θέα προς τις άλλες γωνιές του πάρκου.

IMG_20160131_160954

η ώρα έφτασε, περάσαμε τον προθάλαμο και βρεθήκαμε στο δεύτερο εξώστη. από την πρώτη στιγμή, ένας ίλιγγος με μούδιασε και με δυσκολία έκανα τα λίγα βήματα μέχρι το κάθισμα μου.

IMG_20160131_161403

όταν όμως εγκαταστάθηκα σε αυτό, μαγεύτηκα τόσο πολύ από τη ρευστότητα όλων των στοιχείων που συνθέτουν το χώρο, που ξέχασα τη ζαλάδα μου. δεν υπάρχει σκηνή, δεν υπάρχει συμμετρία και καθόλου μα καθόλου μονοτονία στα χρώματα. εδώ είναι πιο ζεστά, με κυρίαρχο υλικό το ξύλο. εδώ δεν υπάρχουν πουλιά, αλλά νομίζω πως τα βλέπω ακόμα.

IMG_20160131_161341

κι αυτά τα φτερά πάνω από τα κεφάλια μας, τι είναι? μήπως από εδώ ξεκινάει το ταξίδι λοιπόν? στην αρχή είναι νότες, είναι τραγούδι, είναι μουσική που ανεβαίνει ψηλά και ταξιδεύει. αγγίζει τρυφερά τ’αφτιά μας και τρυπώνει στην ψυχή μας. κι εμείς απλά την αφήνουμε να πετάξει κι εκείνη μαζί τους, να γίνει ένα με τα γκρίζα πουλιά και να φτάσει στα σύννεφα.

IMG_20160131_161506

εκείνο το βροχερό απόγευμα, χάρη στον Sergueï Prokofiev άλλα 2400 πουλιά προστέθηκαν στο τοπίο της φιλαρμονικής.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s